Кратък курс

Òîäîð Ãåíîâ, Âúëêî Áèñåðêîâ, Áîéêî Ãåîðãèåâ
ÇÎÎËÎÃÈß
Êðàòúê êóðñ
Ñîôèÿ2002
Âòîðî èçäàíèå

©Òîäîð Ãåíîâ Ïåòêîâ, 2002
©Âúëêî Éîðäàíîâ Áèñåðêîâ, 2002
©Áîéêî Áîæèäàðîâ Ãåîðãèåâ, 2002
ISBN 954-642-162-7
Âòîðî èçäàíèå
Ðåçåíçåíòè: ïðîô. ä-ð Ñâåòîñëàâ Ãåðàñèìîâ, ñò. í. ñ. ä-ð Íåøî ×èïåâ
Ðåäàêòîð: Ð. Ïåòðîâà
Îôîðìëåíèå è ïðåäïå÷àòíà ïîäãîòîâêà: Èçäàòåëñòâî Ïåíñîôò

iii
ÏÐÅÄÃÎÂÎÐ
Íàñòîÿùèÿò ó÷åáíèê ïî çîîëîãèÿ å ïðåäíàçíà÷åí çà ñòóäåíòèòå, êîèòî èçó÷àâàò
òàçè äèñöèïëèíà â êðàòúê óíèâåðñèòåòñêè êóðñ (60—90 ó÷åáíè ÷àñà). Ïðè íåãîâàòà
ïîäãîòîâêà áÿõà îò÷åòåíè ïðåäè âñè÷êî ïîòðåáíîñòèòå íà ñåëñêîñòîïàíñêîòî
îáðàçîâàíèå â Áúëãàðèÿ îò ñúâðåìåíåííî ïðåäñòàâÿíå íà çíàíèÿòà ïî çîîëîãèÿ. Ãëàâíèòå
ìó àäðåñàíòè ñà ñòóäåíòèòå ïî àãðîíîìñòâî, æèâîòíîâúäñòâî è âåòåðèíàðíà
ìåäèöèíà. Òîé ìîæå äà áúäå èçïîëçâàí ñ óñïåõ è îò ñòóäåíòè îò äðóãè ñïåöèàëíîñòè,
çà êîèòî çîîëîãèÿòà å åëåìåíò îò áàçèñíîòî èì îáó÷åíèå — ëåñîâúäñòâî, åêîëîãèÿ
è îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà, áèîòåõíîëîãèÿ, ìîëåêóëÿðíà áèîëîãèÿ è äð. Ìàêàð
ñòóäåíòèòå ïî áèîëîãèÿ äà èçó÷àâàò çîîëîãèÿòà â çíà÷èòåëíî ïî-ãîëÿì îáåì îò
ðàçãëåäàíèÿ â ó÷åáíèêà, òå ñúùî áèõà ìîãëè äà ãî èçïîëçâàò êàòî äîïúëíèòåëíî
ïîìàãàëî â ñâîåòî îáó÷åíèå. Êíèãàòà å àäðåñèðàíà ñúùî è êúì âñè÷êè îíåçè ÷èòàòåëè,
êîèòî áèõà æåëàëè äà îïðåñíÿò è îñúâðåìåíÿò ñâîèòå ïîçíàíèÿ ïî çîîëîãèÿ.
Èçëîæåíèåòî íà ìàòåðèàëà å íàäãðàäåíî íàä çíàíèÿòà ïî áèîëîãèÿ, êîèòî ñå
ïîëó÷àâàò â ñðåäíîòî ó÷èëèùå ó íàñ. Âúïðåêè òîâà, àâòîðèòå âúç îñíîâà íà ñâîÿ
ïðåïîäàâàòåëñêè îïèò ñà ñìåòíàëè çà íåîáõîäèìî äà ðàçÿñíÿò îòíîâî íÿêîè
îñíîâíè ïîíÿòèÿ, áåç ÷èåòî îâëàäÿâàíå å íåâúçìîæíî ïî-íàòàòúøíîòî óñâîÿâàíå
íà ó÷åáíîòî ñúäúðæàíèå.
 õîäà íà èçëîæåíèåòî ñà ñëåäâàíè íÿêîëêî îñíîâíè öåëè. Ïúðâàòà îò òÿõ å
ñòóäåíòèòå äà ïðèäîáèÿò ïðåäñòàâà çà ìíîãîîáðàçèåòî íà æèâîòíèòå è çà òÿõíàòà
åâîëþöèÿ è ôèëîãåíèÿ, êîåòî ùå ïîäïîìîãíå íå ñàìî òÿñíàòà èì ïðîôåñèîíàëíà
ïîäãîòîâêà è óñâîÿâàíåòî íà äðóãè äèñöèïëèíè îò ó÷åáíèÿ ïëàí, íî ùå äîïðèíåñå çà
ðàçøèðÿâàíå íà òÿõíàòà çîîëîãè÷íà è áèîëîãè÷íà êóëòóðà. Íà âòîðî ìÿñòî ñè
ïîñòàâèõìå çàäà÷àòà äà ðàçãëåäàìå ïî-ïîäðîáíî îíåçè íÿêîëêî òèïà æèâîòíè, êîèòî
èìàò íàé-ñúùåñòâåíî çíà÷åíèå çà ÷îâåêà è íåãîâèòå äåéíîñòè. Èçõîæäàéêè îò
ñúîáðàæåíèåòî, ÷å ñïåöèàëèñòèòå ñ âèñøå îáðàçîâàíèå ñå ñðåùàò â åæåäíåâíàòà ñè